Scandiumgroep
| Chemische groepen |
|---|
| Alkalimetalen (1) |
| Aardalkalimetalen (2) |
| (3) |
| Titaangroep (4) |
| Vanadiumgroep (5) |
| Chroomgroep (6) |
| Mangaangroep (7) |
| IJzergroep (8) |
| Kobaltgroep (9) |
| Nikkelgroep (10) |
| Kopergroep (11) |
| Zinkgroep (12) |
| Boorgroep (13) |
| Koolstofgroep (14) |
| Stikstofgroep (15) |
| Zuurstofgroep (16) |
| Halogenen (17) |
| Edelgassen (18) |
| Portaal |
De elementen van de scandiumgroep (IUPAC-groepsnummer 3, vroeger bekend als IIIb) uit het periodiek systeem zijn herkenbaar aan de drie elektronen in de buitenste schil. Twee daarvan bevinden zich in de buitenste s-subschil en eentje in de d-subschil.
Naast scandium en yttrium is er onenigheid over welke elementen tot groep 3 behoren. Historisch gezien werd de groep aangevuld door lanthaan en actinium, maar er zijn argumenten om eerder lutetium en lawrencium in groep 3 te plaatsen.
De lanthanoïden en actinoïden zijn lastig in een groep onder te brengen. Omdat deze elementen in verbindingen meestal een oxidatiegetal van +3 hebben, worden ze vaak ook tot de scandiumgroep gerekend.
De lichtste elementen uit deze groep (scandium en yttrium) komen in lage concentraties in de aardkorst voor. De overige zijn zeldzamer. De transurane elementen zijn zelfs alleen kunstmatig te maken. Sc, Y en de lanthanoïden worden ook wel zeldzame aarden genoemd.
In het periodiek systeem hieronder is de scandiumgroep gekleurd, met inbegrip van de lanthanoïden en actinoïden.
| 1 Ia |
18 0 | |||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | 1 H |
2 IIa |
Periodiek systeem | 13 IIIa |
14 IVa |
15 Va |
16 VIa |
17 VIIa |
2 He | |||||||||
| 2 | 3 Li |
4 Be |
5 B |
6 C |
7 N |
8 O |
9 F |
10 Ne | ||||||||||
| 3 | 11 Na |
12 Mg |
4 IVb |
5 Vb |
6 VIb |
7 VIIb |
8 VIIIb |
9 VIIIb |
10 VIIIb |
11 Ib |
12 IIb |
13 Al |
14 Si |
15 P |
16 S |
17 Cl |
18 Ar | |
| 4 | 19 K |
20 Ca |
21 Sc |
22 Ti |
23 V |
24 Cr |
25 Mn |
26 Fe |
27 Co |
28 Ni |
29 Cu |
30 Zn |
31 Ga |
32 Ge |
33 As |
34 Se |
35 Br |
36 Kr |
| 5 | 37 Rb |
38 Sr |
39 Y |
40 Zr |
41 Nb |
42 Mo |
43 Tc |
44 Ru |
45 Rh |
46 Pd |
47 Ag |
48 Cd |
49 In |
50 Sn |
51 Sb |
52 Te |
53 I |
54 Xe |
| 6 | 55 Cs |
56 Ba |
↓ | 72 Hf |
73 Ta |
74 W |
75 Re |
76 Os |
77 Ir |
78 Pt |
79 Au |
80 Hg |
81 Tl |
82 Pb |
83 Bi |
84 Po |
85 At |
86 Rn |
| 7 | 87 Fr |
88 Ra |
↓↓ | 104 Rf |
105 Db |
106 Sg |
107 Bh |
108 Hs |
109 Mt |
110 Ds |
111 Rg |
112 Cn |
113 Nh |
114 Fl |
115 Mc |
116 Lv |
117 Ts |
118 Og |
| Lanthanoïden | 57 La |
58 Ce |
59 Pr |
60 Nd |
61 Pm |
62 Sm |
63 Eu |
64 Gd |
65 Tb |
66 Dy |
67 Ho |
68 Er |
69 Tm |
70 Yb |
71 Lu |
|||
| Actinoïden | 89 Ac |
90 Th |
91 Pa |
92 U |
93 Np |
94 Pu |
95 Am |
96 Cm |
97 Bk |
98 Cf |
99 Es |
100 Fm |
101 Md |
102 No |
103 Lr |
|||
| Chemische reeksen van het periodiek systeem | ||||||||||||||||||
| Alkalimetalen | Aardalkalimetalen | Overgangsmetalen | Hoofdgroepmetalen | Metalloïden | ||||||||||||||
| Niet-metalen | Halogenen | Edelgassen | Lanthanoïden | Actinoïden | ||||||||||||||