Skyranger 30
| Skyranger 30 | ||
|---|---|---|
_(cropped).jpg)
| ||
Skyranger 30 op een Boxer MRAV
| ||
| Soort | ||
| Type | gepantserd luchtafweerkanon | |
| Herkomst | .svg.png){kind=small} Zwitserland
| |
| Gebruik |  Oostenrijk,  Duitsland,  Denemarken,  Nederland
| |
| Ontwerper | Rheinmetall Air Defence AG | |
| Ontworpen | 2020 | |
| Periode | 2024-heden | |
De Skyranger 30 is een mobiel luchtverdedigingssysteem voor de korte afstand (SHORAD) van Rheinmetall Air Defence AG (voorheen Oerlikon). Het wapensysteem is vooral bedoeld om mobiele grondeenheden te beschermen tegen vliegtuigen en helicopters, onbemande luchtvaartuigen (UAS), kruisvluchtwapens en kamikazedrones (‘loitering munitions’ (LM) (vrij vertaald: rondhangende munitie)[1][noot 1])[3][4] Het bestaat uit een geschutstoren met sensoren (o.a. doelzoek- en -volgsystemen) en wapensystemen (m.n. het KCE 30mm-snelvuurkanon en luchtdoelraketten). De toren is onbemand en wordt op afstand of vanuit het dragend voertuig bediend. Het systeem combineert de voordelen van een kanonsysteem (zeer korte interne dode afstand, lage kosten, airburst-munitie (ABM) (met KETF ofwel Kinetic Energy Time Fuse) tegen kleine doelen in de lucht) met het grotere bereik van een geleide raket of een onderscheppingsdrone in één compacte toren, die bovendien alle sensoren bevat die nodig zijn voor luchtverdediging. De toren heeft geen torenmand[noot 2] en kan daardoor eenvoudig bovenop een voertuig gemonteerd worden.[5]
Ontwikkelingsgeschiedenis
Na het einde van de Koude Oorlog, deden de meeste Westerse landstrijdkrachten afstand van veel van hun mobiele luchtverdedigingsmiddelen. Hierdoor ontstond een gat dat hen kwetsbaar bleek te maken toen luchtdreigingen begin 21e eeuw terugkeerden, zoals bleek tijdens conflicten zoals de Oorlog in Nagorno-Karabach. Om hierop in te springen ontwikkelde Rheinmetall vanaf 2018 in eigen beheer de Skyranger 30. Een demonstratiemodel werd vanaf 2020 werd ingezet voor ontwikkelings- en marketingdoeleinden.[3] Deze Skyranger 30 A0 diende ook als platform om een breder scala aan mogelijkheden en producten van Rheinmetall in één product samen te brengen, zoals het rookgordijnsysteem ROSY (Rapid Obscuring System) en het optische zoek- en volgsysteem FIRST (Fast Infrared Search en Track Sensor).
De keuze voor het 30 x 173 mm-kaliber en voor het KCE revolverkanon werd gemaakt op analyses van effectiviteit, bereik en kosten.[6] De ervaringen bij de ontwikkeling van de Skyranger 35, het KDG-35mm-revolverkanon en het GDM-008 Millennium 35mm scheepsgeschut werden verwerkt in het ontwerp van de Skyranger 30.[7] Door het 30mm×173-KCE-[8]revolverkanon te gebruiken werd een ontwerp mogelijk dat lichter is dan de Skyranger 35 (35 mm × 228). Daardoor is er ruimte om ook andere wapensystemen zoals (SHORAD luchtdoelraketten, high energy lasers of short range drone interceptors, zoals bv elektronische stoorsystemen, stralingswapens, of C-UAV-drone’s toe te voegen en zo een zeer mobiel hybride luchtverdedigingssysteem[noot 3] te creëren. Door ook een AESA zoekradar en een volgsystemen (radar, optisch) in de koepel te integreren bevat de onbemande koepel alle benodigde luchtverdedigingsfuncties (zoeken, volgen en bestrijden).
Een onderdeel van het project was de ontwikkeling van het Oerlikon KCE-ABM-revolverkanon, gebaseerd op het Oerlikon KCA-revolverkanon[noot 4] voor vliegtuigen uit de jaren ’70, om het geschikt te maken voor het afvuren van airburst-munitie (KETF ofwel Kinetic Energy Time Fuse). De KCE-ABM kreeg een langere schietbuis (80 kalibers i.p.v. 66) met een mondingsrem met geïntegreerde mondingssnelheidsmeter (V0-meter) en spoel (air burst fuze programmer) om de de ABM projectielen te programmeren.[10] De vuursnelheid kan ingesteld worden op 1.200 schoten per minuut, 200 schoten per minuut of enkel schot. Het compacte wapen meet ca. 300 × 24 × 25 cm (L×B×H) en weegt 142 kg.[9][noot 5]
De Skyranger 30 A0-koepel werd voor het eerst gepresenteerd op 16 december 2020, vanwege de Corona lockdown door een live-feed unboxing.[noot 6]
Op de Internationale Luft- und Raumfahrtausstellung ILA Berlin van 22 t/m 26 juni 2022 werd de Skyranger 30 fysiek gepresenteerd op een Boxer MRAV.
In december 2023 werd het Skyranger 30 A1 prototype tijdens schietoefeningen zowel statisch als mobiel getest op het Rheinmetall Erprobungszentrum Ochsenboden (EZO) in het Sihltal, 15 km van Einsiedeln und 60 km van Zürich.[12]
Ontwerp
De Skyranger 30 heeft dezelfde algemene configuratie als de Skyranger 35. Het is net zoals de Skyranger 35 een op afstand bedienbare toren met een torenring met een diameter van 1.414 mm. De Skyranger 30 heeft een lager gewicht van 2,0-2,5 ton, waardoor hij op lichtere voertuigen kan worden geïnstalleerd.[3][4][13] Het systeem is ontworpen om zowel autonoom als in netwerkverband te kunnen functioneren.[14][15]
| Specificaties Skyranger 30[5] excl. dragend voertuig | ||
|---|---|---|
| Bemanning | 2 (commandant, schutter) + chauffeur dragend voertuig | |
| Afmetingen | ||
| Lengte | • 5,18 m (incl. schietbuis)
| |
| Breedte | 2,57 m | |
| Hoogte | • 1,44 m (incl. sensormast)
| |
| Gewicht | • 1,5 – 2,0 ton (excl. Munitie)
| |
| Sensors | ||
| Zoekradar | • 3D AESA S-band of X-band
| |
| Volgradar | • Phase Doppler monopuls, solid state
| |
| Overige sensors | • FIRST IR Scanner (optioneel)
| |
| Pantser en bewapening | ||
| Pantser | STANAG 4569 Level 2, uit te breiden tot Level 4[noot 7] | |
| Hoofdbewapening | Oerlikon KCE-ABM 30mm L80[noot 8] | |
| Kaliber | 30×173 mm | |
| Lengte kanon | 2.941 mm | |
| Lengte schietbuis | 2.126 mm (80 kal.) | |
| Terugstoot | 12.000 N, 16 mm | |
| Elevatie | -10° / +85° | |
| Azimuth | 360° | |
| Vuursnelheid | • 1.200 sch/min (nominaal)[noot 9]
| |
| Mondingssnelheid (V0) | 1.075 m/s | |
| Bereik | 3,0 km | |
| Munitie | • Programmeerbaar: ABM (KETF)
| |
| Munitievoorraad | 252 stuks | |
| Secundaire bewapening | • Coax 7,62mm-mitrailleur, bv FN MAG of MG3 met 1.000 patronen
| |
| Aanvullende bewapening (optioneel) | SHORAD raketten, bv Stinger | |
| Bereik | 5,0 – 8,0 km | |
Gebruikers
- Bevestigde gebruikers
- Duitsland - 19 exemplaren met FIM-92 Stinger op Boxer MRAV-draagvoertuig (de: Trägerfahrzeug) ter waarde van 595 miljoen euro besteldin februari 2024. De bestelling van 30 meer is gepland.[17][18][19][20] De eerste 19 exemplaren bestaan uit een testvoertuig, gevolgd door 18 productie voertuigen.[21] Het test exemplaar is in februari 2025 geleverd aan de Bundeswehr.[22]
- Oostenrijk - 36 Skyranger 30’s met de Franse Mistral 3 op Pandur EVO-draagvoertuigen voor het Oostenrijkse leger (Bundesheer), besteld in februari 2024.[23][18] De systemen worden geleverd vanaf 2026.[24][25] In de order is een optie voor 9 extra voertuigen opgenomen.[26] Vanwege de draagvermogen van het 6x6 Pandur wielvoertuig is de toren van de Oostenrijkse versie één ton lichter dan de standard toeren en slechts uitgerust met twee raketten.[27]
- Denemarken – De materieelafdeling van de Deense krijgsmacht, Forsvarsministeriets Materiel- og Indkøbsstyrelse (FMI), bestelde 16 Skyranger 30's (4 prototypes + 12 productiemodellen) in september 2024, met de Mowag Piranha V als dragend voertuig. Waarschijnlijk wordt de Mistral 3 gekozen als raketsysteem. De prototypes en pre-productie torens worden eind 2026 geleverd en de 12 productievoertuigen in 2027 and 2028..[28][29][30][31][32]
- Nederland - eind januari 2025 maakte het Ministerie van Defensie bekend dat 22 exemplaren op ACSV G5 pantserrupsvoertuig zullen worden aangeschaft. De eerste leveringen zijn gepland voor 2028. De FIM-92 Stinger zal waarschijnlijk als raket gekozen worden.[33] Als gepantserd rupsvoertuig met kanonsysteem tegen luchtdoelen is de PRTL Skyranger feitelijk de opvolger van het kanonsysteem Cheetah PRTL, die in 2006 uit de bewapening genomen werd.[34][35]
- Potentiële gebruikers
- Hongarije - in december 2023 werd een memorandum van overeenstemming (hu: Egyetértési megállapodás) getekend om een gepantserd luchtverdedigingsvoertuig (hu: légvédelmi harckocsiop) te ontwikkelen op basis van het KF41 Lynx pantserrupsvoertuig, met een Skyranger 30 toren met Mistral raketten.[4][36] De waarde van de overeenkomst is 30 miljoen euro.[29] Het geplande aantal Lynx Skyrangers is niet bekend[37][38] (Volgens onbevestigde berichten zouden de Hongaren uiteindelijk 18 Lynx Skyranger luchtverdedigingsvoertuigen willen bestellen[39]).
- Italië - Als onderdeel van het programma waarin Esercito Italiano, de Italiaanse landmacht, gepland heeft om 1.050 KF41 Lynx pantserrupsvoertuigen aan te schaffen, wordt overwogen om ook een luchtverdedigingsvariant met een kanonsysteem aan te schaffen.[40] Dat zou de Skyranger 30 kunnen worden.
- Litouwen - Under evaluation.[41][19]
- Verenigde Staten - De Amerikaanse strijdkrachten zijn op zoek naar een luchtafweergeschutsysteem en Rheinmetall bood in augustus 2024 de Skyranger 30 aan.[42] Het aanbod omvat de mogelijkheid om het lokaal te produceren in samenwerking met Lockheed Martin.
Nederland
Eind januari 2025 maakte het Ministerie van Defensie bekend dat 22 exemplaren op ACSV G5 pantserrupsvoertuig zullen worden aangeschaft. De eerste leveringen zijn gepland voor 2028.De FIM-92 Stinger zal waarschijnlijk als raket gekozen worden. [33] Als gepantserd rupsvoertuig met kanonsysteem tegen luchtdoelen is de Skyranger PRTL feitelijk de opvolger van het kanonsysteem Cheetah PRTL, dat in 2006 uit de bewapening genomen werd.
In oktober 2024 werd al bekend dat Nederland 18 NOMADS-lanceervoertuigen en 5 commandovoertuigen, alle op het ACSV G5 voertuig zal aanschaffen.[43] Deze zijn bestemd om de Fennek SWP met Stingerraketten te vervangen[44] en zouden ook in 2028 operationeel moeten zijn.[45][46]
Zowel de Skyranger PRTL als de Nomads PRTL zullen worden ingedeeld bij het Defensie Grondgebonden Luchtverdedigingscommando (DGLC).
De PRTL Nomads worden verdeeld over twee luchtdoelartilleriebatterijen, die elk zullen gaan bestaan uit één (MRAD-peloton met een NASAMS-vuureenheid en twee (SHORAD-pelotons met 4 Nomads PRTL’s. Daarnaast komen nog eens vier MRAD-pelotons die zelfstandig of samen met de batterijen kunnen worden ingezet[46] Waar de Skyranger PRTL’s ingedeeld zullen worden is nog niet bekend.
Zie ook
- NOMADS
- Fennek SWP
- Cheetah PRTL
- Skyranger 35
Afbeeldingen
-
![Skyranger 30 koepel (2024)]](./Boxer_Skyranger_30_left_side_at_ILA-2024.jpg)
Skyranger 30 koepel (2024)] -
.jpg)
ACSV G5 met Skyranger 30 (Nederland) -
Pandur EVO Skyranger 30 prototype (Oostenrijk)
Bronnen, referenties en voetnoten
- Bronnen
- Dit artikel of een eerdere versie ervan is een (gedeeltelijke) vertaling van het artikel Skyranger 30 op de Engelstalige Wikipedia, dat onder de licentie Creative Commons Naamsvermelding/Gelijk delen valt. Zie de bewerkingsgeschiedenis aldaar.
- (en) Rheinmetall Air Defence, Oerlikon Skyranger 30
- (en) Rheinmetall Air Defence, Oerlikon Skyranger Mobile Air Defence System
- Referenties
- ↑ a b Kurstjens, TTP Loitering Munitions. Vereniging Officieren Artillerie (VOA). Geraadpleegd op 26-03-2025.
- ↑ Zie Loitering munition op de engelstalige Wikipedia
- ↑ a b c (en) Rheinmetall Air Defence unveils its Skyranger 30 (upgraded). European Defence Review (3 maart 2021).
- ↑ a b c (en) Countering RAM, drones and other flying objects with highly mobile assets, Rheinmetall’s solutions. 'European Defence Review' (1 juli 2022).
- ↑ a b (en) Brochure Skyranger 30. Rheinmetall.com.
- ↑ (de) Vischer, Moritz, Wie der Gepard zum Sprung Ansetzt. ASMZ. ASMZ (3 januari 2023). Geraadpleegd op 31 januari 2025.
- ↑ (de) Der Gepard-Flugabwehrpanzer hat 50 Jahre nach seiner Entwicklung den ersten Kriegseinsatz.
- ↑ (en) Rheinmetall Leadership in cannon design medium calibre portfolio.
- ↑ a b (en) Oerlikon KCA. Weaponsystems.net.
- ↑ a b (en) Euro-SD.com, maart 2021, Oerlikon Skyranger 30, “SKYRANGER 30 short range air defence to an expert audience for the first time at an international press conference yesterday. The system is integrated into an unmanned turret which, weighing less than 2.5 tonnes, can be made mobile with a 6×6 wheeled vehicle or a larger or tracked vehicle. … fitted with a single-spool programming unit that enables the use of programmable airburst ammunition. With a maximum cadence of 16 rounds per second, the Ahead projectiles are fired with 160 tungsten projectiles (200 grams in total) at ranges up to 3,000m. The programming releases the projectiles at an optimal distance from the target and creates a deadly fragmentation cone. Tests have shown that even a single projectile can produce a mission-kill and neutralise the drone. … To increase stand-off capability, the Skyranger turret offers weight reserves to accommodate a missile system. Both laser-guided missiles and fire-and-forget missiles with IR control are possible, though no selection has been made.” (bezocht 18 januari 2025)
- ↑ Zie Granaat (munitie) – Ontstekingsbuizen
- ↑ (en) Effective protection against threats from above: Skyranger 30 passes an important milestone. 'Rheinmetall'. Geraadpleegd op 10 januari 2024.
- ↑ Rheinmetall unveils Skyranger 30 air-defence system. Janes Information Services (5 March 2021). Gearchiveerd op 9 March 2021.
- ↑ (en) Rheinmetall Skyranger 30 Air Defense Milestone.
- ↑ (en) Brochure Skyranger. Oerlikon. Geraadpleegd op 26-03-2025.
- ↑ Zie STANAG 4569 op de Engelstalige Wikipedia
- ↑ (de) Skyranger – Haushaltsausschuss macht Weg frei für neue Bundeswehr-Flakpanzer (21 februari 2024). Geraadpleegd op 1 februari 2025.
- ↑ a b (de) Skyranger 30 auf Erfolgskurs - S&T - Soldat & Technik (1 oktober 2024). Geraadpleegd op 1 februari 2025.
- ↑ a b (en) Mobile air defence: Rheinmetall to supply the Bundeswehr with Skyranger 30 on Boxer platform. Rheinmetall (27 februari 2024). Gearchiveerd op 30 januari 2025.
- ↑ (en) Germany buys Rheinmetall’s Skyranger to reinstate mobile air defenses. 'Defense News' (28 februari 2024).
- ↑ (en) Fiorenza, Nicholas, Bundeswehr orders Skyranger 30 mounted on Boxer. Janes. Gearchiveerd op 30 januari 2025.
- ↑ (en) Rheinmetall hands over verification model of Skyranger 30 to the Bundeswehr. Rheinmetall. Geraadpleegd op 6 februari 2025.
- ↑ (de) Flakpanzer Skyranger – Österreich wird Erstkunde (23 februari 2024). Geraadpleegd op 1 februari 2025.
- ↑ (en) Market breakthrough in Austria: Rheinmetall supplying Skyranger air defence system on Pandur wheeled armoured vehicle. Rheinmetall (22 februari 2024).
- ↑ (en) Austrian Pandur vehicles to schlep slimmed Skyranger air defense gun. Defense News (26 februari 2024).
- ↑ (en) Höller, Linus, Austrian Pandur vehicles to schlep slimmed Skyranger air defense gun. Defense News (26 februari 2024). Geraadpleegd op 15 mei 2024.
- ↑ (de) Oliver Dürr: "Wenn wir schießen, dann treffen wir".
- ↑ (de) Dänemark bestellt Flugabwehrkanonensystem Skyranger 30 (27 september 2024). Geraadpleegd op 1 februari 2025.
- ↑ a b (en) Rheinmetall receives development order from Hungary for Skyranger 30 turret for the future Lynx KF41.
- ↑ (da) Forsvaret har valgt maskinkanon til Hærens nye luftværn (Engels: The Defense Forces have chosen an autocannon for the army's new air defense system). fmi.dk (16 May 2023). Gearchiveerd op 20 mei 2023. Geraadpleegd op 16 May 2023.
- ↑ (de) hartpunkt.de - Flugabwehrkanonenpanzer für Dänemark – GDELS zeigt erstmalig Skyranger 30 auf Piranha V.
- ↑ (da) Forsvaret underskriver kontrakt på maskinkanon til Hærens nye luftværn (Engels: The Danish Defence signs a contract for an autocannon for the army's new air defence) (27 september 2024).
- ↑ a b (de) Niederlande wollen Flakpanzer Skyranger auf Kette kaufen. Hartpunkt (29 januari 2025). Gearchiveerd op 29 januari 2025. Geraadpleegd op 29 januari 2025.
- ↑ Defensie versterkt luchtverdediging met anti-drone kanonsystemen - Nieuwsbericht - Defensie.nl. www.defensie.nl (29 januari 2025). Gearchiveerd op 29 januari 2025. Geraadpleegd op 29 januari 2025.
- ↑ Defensie versterkt luchtverdediging met anti-drone kanonsystemen (29-01-2025). Geraadpleegd op 26-03-2025.
- ↑ (hu) Kiszivárgott: újfajta légvédelmi rendszerek beszerzését fontolgatja Magyarország (Nederlands: Gelekt: Hongarije overweegt aanschaf nieuwe typen luchtverdedigingssystemen).
- ↑ (de) Rheinmetall soll Skyranger-Variante für Lynx entwickeln (20 december 2023). Geraadpleegd op 1 februari 2025.
- ↑ (hu) Böröndi Gábor: ‘Tempót váltott a Magyar Honvédség’ (Engels: Gábor Böröndi: ‘The Hungarian Armed Forces have changed pace’). Magyar Nemzet (6 december 2023). Gearchiveerd op 29 januari 2025.
- ↑ (de) Das mobile Flugabwehrsystem Skyranger in Action. esut.de.
- ↑ (de) Rheinmetall will Lynx und Panther für rund 25 Milliarden Euro in Italien verkaufen (4 februari 2025). Geraadpleegd op 6 februari 2025.
- ↑ (en) Germany follows Austria and orders Skyranger air defence systems | Shephard. www.shephardmedia.com. Gearchiveerd op 30 januari 2025. Geraadpleegd op 15 mei 2024.
- ↑ (de) Rheinmetall bietet Skyranger für die USA an (15 augustus 2024). Geraadpleegd op 16 augustus 2024.
- ↑ (de) Kongsberg führt das mobile Luftverteidigungssystem NOMADS auf FFG-Fahrzeug ein (19 juni 2024). Geraadpleegd op 1 augustus 2024.
- ↑ (en) Netherlands will enhance GBAD capabilities with NASAMS air defence system (7 juni 2023). Geraadpleegd op 1 augustus 2024.
- ↑ Verwerving luchtverdediging op korte en middellange afstand in 1 project. Defensie.nl (5 juni 2023). Geraadpleegd op 11 februari 2025.
- ↑ a b Beveren, A. van, Materieel gezien - Nieuwe luchtverdediging voor korte- en middellange afstand. Defensie.nl (oktober 2023). Geraadpleegd op 11 februari 2025.
- Voetnoten
- ↑ Voor Loitering Munitions (LM) (vrij vertaald: rondhangende munitie) zijn diverse definities in omloop die op details verschillen. Kenmerkend voor LM is dat de munitie gedurende een bepaalde tijd boven een doelengebied kan ‘rondhangen’ en wacht op het juiste doel voordat de LM wordt ingezet. De huidige generatie LM’s wordt op afstand door een operator bediend die de LM kan laten aanvallen en daarbij kan kiezen waar en hoe het doel wordt aangevallen. [1][2]
- ↑ Een torenmand is het gedeelte van een geschutskoepel dat zich in de romp van het voertuig, vaartuig of vliegtuig of in de grond bevindt.
- ↑ Een hybride luchtverdedigingssysteem combineert kanon- en raketsystemen, en eventueel ookhigh energy lasers of short range drone interceptors, zoals bv elektronische stoorsystemen, stralingswapens, of C-UAV-drone’s.
- ↑ De Oerlikon KCA is een 30mm-enkelloops-revolverkanon met 4 kamers dat werkt op gasdruk. Het is een licht wapen, dat een hoge vuursnelheid heeft. De schietbuis is 1,98 cm lang (66 kalibers) en heeft 16 rechts-positieve trekken. Het wapen meet ca. 269 × 24 × 25 cm (LxBxH) en weegt 136 kg. De munitie werd toegevoerd door een enkele geschakelde band, en de vuursnelheid was 1.350 rpm. Het werd door Hispano-Suiza (later Oerlikon en inmiddels Rheinmetall) ontwikkeld in de jaren ’50 en jaren ’60 voor gebruik in vliegtuigen, en het werd geproduceerd in jaren ’70. Het werd getest in verschillende vliegtuigen ,maar alleen gebruikt in de Saab JA-37 Viggen onder de naam 30 mm automatkanon m/75.[9]
- ↑
- Schokbuis (percussion fuze) - wordt op het moment van inslag geactiveerd.
- Vertraagde schokbuis wordt bepaalde tijd na het moment van inslag geactiveerd
- Tijdbuis (time fuze) - wordt na een bepaalde tijd geactiveerd. Bijvoorbeeld om een granaat boven het maaiveld te later exploderen.
- pyrotechnische tijdbuis: vroege tijdbuizen hadden een pyrotechnische lading en werden op lengte afgezaagd om de juiste tijdvertraging te verkrijgen. Nadeel is dat de verbrandingstijd wordt beïnvloed door o.a. vocht, luchtdruk en temperatuur.
- mechanische tijdbuis, voorzien van een mechanisch uurwerk, vanaf begin 20e eeuw. Temperatuur en luchtdruk hebben geen invloed op de ingestelde tijd. Werd veel tegen luchtdoelen gebruikt tot de nabijheidsbuis werd ingevoerd.
- elektronische tijdbuis, voorzien van een elektronisch uurwerk, vanaf de jaren 1980.
- programmeerbare tijdbuis (o.a. in programmable airburst munitions PABM’s) ). Op het moment dat de granaat de schietbuis verlaat passeert deze een spoel op de schietbuis waardoor de tijd geprogrammeerd wordt.
- Nabijheidsbuis (proximity fuze) – voorzien van een eenvoudige radar. Bij gronddoelen wordt de lading geactiveerd zodra de vooraf vastgestelde afstand tot het doel gemeten wordt. Bij luchtdoelen gebeurt er niets zolang de afstand tot het luchtdoel kleiner wordt, maar zodra de afstand groter wordt initieert deze buis de hoofdlading. De eerste verschenen in de jaren 1930, en werden VT-buis (variabel time) genoemd. Na de oorlog werd er een timer toegevoegd, die de buis pas wapende na een vastgestelde tijd, om te vroege detonatie te voorkomen. Deze werden CVT-buis (controlled variable time) genoemd.[11][10]
- Schokbuis (percussion fuze) - wordt op het moment van inslag geactiveerd.
- ↑ Unboxing (van het Engelse ‘to unbox’ (nl: ‘uitpakken’)) is een term uit de online cultuur. Het verwijst naar een video-opname waarin het uitpakken van producten online wordt gedeeld. Het is de visuele documentatie van de uitpak-ervaring. (out-of-box experience). De video bevat doorgaans een gedetailleerde beschrijving en demonstratie van het product.
- ↑ Een STANAG (Standard NATO Agreement) is overeenkomst tussen de lidstaten van de NAVO waarin processen, procedures, voorwaarden en bepalingen voor gemeenschappelijke militaire of technische procedures of uitrusting zijn vastgelegd. STANAG 4569 Protection levels for Occupants of Logistic and Light Armoured Vehicles (Beschermingsniveaus voor inzittenden van logistieke en lichte pantservoertuigen) bevat een aantal gestandaardiseerde klassen (‘levels’) het beschermingsniveau van voertuigbepantsering. Er zijn zes klassen waarbij Level 1 de lichtste is en Level 6 de zwaarste is. Bijvoorbeeld: tegen een artilleriegranaat van 155m die explodeert beschermt Level 1 bepantsering tot op 100m afstand, terwijl Level 6 bepantsering beschermt tot op 10m afstand.[16]
- ↑ “L80“ Wil zeggen “Lang 80”: de lengte van de schietbuis is 80x het kaliber van de schietbuis.
- ↑ Vuursnelheden
- Nominale vuursnelheid – de vuursnelheid zoals opgegeven door de fabrikant.
- Cyclische vuursnelheid (ook theoretische vuursnelheid) – de vuursnelheid waartoe het wapenmechanisme in staat is.
- Effectieve vuursnelheid – de vuursnelheid die daadwerkelijk gerealiseerd kan worden, inclusief het wisselen van patroonmagazijnen of -banden, etc.
- Snelvuur (ook wel spervuur) – Hogere vuursnelheid die korte tijd volgehouden kan worden voordat het wapen oververhit raakt, de bemanning uitgeput raakt of de munitie op raakt. Gewoonlijk minder nauwkeurig. (bv een vuurmond die max 2 minuten 4 schoten per minuut lost)
- Duurvuur – Lagere vuursnelheid die langere tijd volgehouden kan worden (bv een vuurmond die urenlang 40 schoten per uur lost)
- Vuurstoot – Serie snel opeenvolgende schoten uit een automatisch wapen. Wordt ten onrechte vaak ‘salvo’ genoemd.
- Salvo – het bewust gelijktijdig afschieten van meerdere vuurwapens.
