Paul van der Grijp

Paul van der Grijp (Nijmegen, 1952) is een Nederlandse hoogleraar antropologie, thans emeritus-hoogleraar, aan de Université Lumière in Lyon, Frankrijk. Voorts is hij onderzoeker aan het Instituut voor Oost-Azië Studies in Lyon.

Van der Grijp studeerde filosofie en antropologie in Nijmegen en Parijs. Als onderzoeker van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen kon hij langdurig veldwerk in de Zuid-Pacific verrichten. In 1998 werd hij in Frankrijk uitgenodigd om daar aan de Université de Provence (Aix-Marseille) te gaan werken en als onderzoeker van het Centre de Recherche et de Documentation sur l'Océanie (CREDO) in Marseille zijn veldwerk in de Zuid-Pacific voort te zetten. In 2005 werd hij tot hoogleraar benoemd aan de Université des Sciences et Technologies in Lille en in 2008 aan de Université Lumière in Lyon. Ondertussen ging Van der Grijp door met het verrichten van veldonderzoek in Azië en de Pacific. Hij doceerde als gasthoogleraar aan verschillende Europese universiteiten (in Siena, Turijn, Wenen, Ljubljana, Maynooth en Stockholm), in Taiwan (Taipei en Taidong); in Frans-Polynesië ( Papeete) en in de Verenigde Staten (Honolulu). In de loop van de tijd vervulde Van der Grijp bestuursfuncties als medeoprichter en board member van de European Society for Oceanists, directeur van het Département d'anthropologie in Aix-en-Provence, directeur van het onderzoeksinstituut Centre des Recherches et d'Etudes en Anthropologie (CREA) in Lyon en raadslid van het onderzoekscentrum Institut d'Asie Orientale (IAO), eveneens in Lyon.

Tussen 1982 en 2008 verrichtte Van der Grijp twaalf keer langdurig veldwerk op verschillende eilanden in West-Polynesië (Tonga, Fiji, Rotuma, Wallis en Futuna, en Samoa). Sinds 2008 deed – en doet – hij regelmatig veldonderzoek in Oost-Azië, met name in Taiwan en Hongkong. Zijn onderzoek concentreert zich op vraagstukken van ideologie en sociale ongelijkheid ('asymmetrische ideologie'); configuratie en reconfiguratie van sociaal-economische en politiek-religieuze structuren; motivaties van privéverzamelaars; de relaties tussen verzamelaars, artiesten en musea; en de veranderende verhouding tussen kunst en (concepties van) schoonheid.

• 1987 L'ambivalence du progrès: Le développement économique et social aux îles de Tonga. In P. Geschiere en B. Schlemmer (red.): Terrains et perspectives: L'anthropologie face aux transformations des sociétés rurales, aux politiques et aux idéologies du développement, pp. 117-128. Parijs: Éditions de l'ORSTOM.
• 1990 Natuur en cultuur: Beschouwingen op het raakvlak van antropologie en filosofie. (Red. met R. Corbey). Baarn: Ambo.
• 1993a Islanders of the South: Production, Kinship and Ideology in the Polynesian Kingdom of Tonga. Leiden: KITLV Press.
• 1993b Politics, Tradition and Change in the Pacific. (Themanummer Bijdragen tot de Taal-, Land- en Volkenkunde; red. met T. van Meijl). Leiden: KITLV Press.
• 1994 European Imagery and Colonial History in the Pacific. (Red. met T. van Meijl). Saarbrücken: Breitenbach.
• 1995 Made in Tonga: Manufacture and Art Objects from Leaves, Bark and Wood. In D. Smidt, P. ter Keurs en A. Trouwborst (red.): Pacific Material Culture, pp. 200-218. Leiden: Nationaal Volkenkundig Museum.
• 1999 Modernisation, mondialisation et identité polynésienne: Le modèle MIRAB dans le Pacifique Sud. La Pensée 318: 83-95.
• 2001 Configurations identitaires et contextes coloniaux: Une comparaison entre Tonga et Hawaii. Journal de la Société des Océanistes 113: 177-192.
• 2002a Images de l'homme économique et politique en Polynésie. Thèse d'Habilitation à Diriger des Recherches. 4 volumes. Aix-en-Provence: Université de Provence.
• 2002b Selling is Poverty, Buying a Shame: Representations of Work, Effective Leadership and Market Failures on Wallis. Oceania 73: 17-34.
• 2003 Between Gifts and Commodities: Commercial Enterprise and the Trader's Dilemma on Wallis ('Uvea). The Contemporary Pacific 15: 277-307.
• 2004 Identity and Development: Tongan Culture, Agriculture, and the Perenniality of the Gift. Leiden: KITLV Press.
• 2005a Deception in Economic Anthropology. In C. Gerschlager (red.): Deception in Markets: An Economic Analysis, pp. 301-322. Houndsmills en New York: Palgrave MacMillan.
• 2005b Development Polynesian Style: Contemporary Futunan Social Economy and its Cultural Features. Journal of the Polynesian Society 114: 311-334.
• 2006a Pacific Area Studies: Prospects for Research. (Themanummer Asia-Pacific Forum; red.). Taipei: Center for Asia-Pacific Area Studies, Academia Sinica.
• 2006b Passion and Profit: Towards an Anthropology of Collecting. Berlijn: LIT Verlag.
• 2007 Asian Art Crossing Frontiers: Globalization and Mutual Exoticism in Asia and Europe. Asia-Pacific Forum 36: 268-296.
• 2009 Art and Exoticism: An Anthropology of the Yearning for Authenticity. Berlijn: LIT Verlag.
• 2011 Contemporary Tongan Artists and the Reshaping of Oceanic Identity. In E. Hermann (red.): Changing Contexts, Shifting Meanings: Transformations of Cultural Traditions in Oceania, pp. 277-295. Honolulu: University of Hawai'i Press.
• 2013 A Cultural Search for Authenticity: Questioning Primitivism and Exotic Art. In T. Fillitz en J. Saris (red.): Debating Authenticity: Concepts of Modernity in Anthropological Perspective, pp. 128-141. New York en Oxford: Berghahn.
• 2014 Manifestations of Mana: Political Power and Divine Inspiration in Polynesia. Zürich en Berlijn: LIT Verlag.
• 2018 An Anthropology of Contemporary Art: Practices, Markets, and Collectors. (Red. met T. Fillitz). London en New York: Bloomsbury.
• 2022 Kunst & kwaliteit: Voorbij het einde van de schilderkunst. Gorredijk: Noordboek.
• 2025 Art Collecting and Gifts to Museums: An Anthropology of Donations. Londen en New York: Routledge.